„Zapisani w węglu” to propozycja, która ma połączyć kilka obszarów – kulturę, edukację, integrację międzypokoleniową oraz aktywność prozdrowotną. Wszystkie działania spaja jednak jeden wspólny motyw: górnicze i śląskie dziedzictwo Bytomia. Projekt ma pokazać, że o historii miasta można opowiadać nie tylko poprzez archiwalne fotografie, wystawy czy książki. Można jej również doświadczać – poprzez sztukę, muzykę, taniec, spotkania i wspólne działania mieszkańców.
Kolejny projekt Izabeli Kozak
Dla Izabeli Kozak nie jest to pierwsza inicjatywa przygotowana w ramach Bytomskiego Budżetu Obywatelskiego. Jest autorką projektów dobrze znanych już mieszkańcom miasta: „Artystycznej Przystani Młodych”, „Gryfno Kofeiny”, „Bytomskich Wibracji Muzycznych”, a także realizowanego obecnie „Kalejdoskopu Teatralnego”. Tym razem w centrum zainteresowania znalazło się dziedzictwo miasta i próba przekazania go kolejnym pokoleniom.
Szczególne miejsce w projekcie zajmą seniorzy – osoby, które pamiętają górniczy Bytom i mogą podzielić się własnymi doświadczeniami oraz wspomnieniami. Z drugiej strony będą dzieci, dla których historia kopalń i związanych z nimi tradycji jest już często opowieścią o świecie znanym przede wszystkim z przekazów rodziców i dziadków. „Zapisani w węglu” mają stworzyć przestrzeń, w której te dwa pokolenia będą mogły się spotkać.
Węgiel, akwarela i śląska róża
Duża część projektu będzie realizowana w Spółdzielczych Klubach Sezam i Relaks. Zaplanowano tam szeroki program bezpłatnych warsztatów artystycznych inspirowanych historią i kulturą regionu. Jednym z najbardziej symbolicznych elementów będzie rysunek węglem. Uczestnicy będą mogli również wziąć udział w zajęciach z akwareli inspirowanej bytomskimi legendami, malowania śląskich wzorów na drewnie i porcelanie oraz tworzenia dekoracji nawiązujących do charakterystycznej śląskiej róży.
Nie zabraknie także warsztatów związanych z muzyką i tańcem śląskim. Efekty pracy uczestników zostaną zaprezentowane podczas wernisaży i wydarzeń otwartych dla mieszkańców. Dzięki temu zajęcia nie będą wyłącznie indywidualnym doświadczeniem ich uczestników, lecz staną się częścią szerszej opowieści o Bytomiu i jego tożsamości.
Nie tylko kultura. Projekt stawia również na zdrowie
Jedną z nowości będzie szeroka współpraca ze Stowarzyszeniem Centrum Działalności Podwodnej „Nurek” w Bytomiu. Dzięki niej „Zapisani w węglu” zostaną rozszerzeni o działania związane ze zdrowiem i aktywnością fizyczną.
Dla seniorów przewidziano bezpłatne zajęcia aqua aerobiku i aqua bike, a także pobyty w grocie solnej. Z kolei najmłodsi mieszkańcy będą mogli uczestniczyć w nauce pływania oraz zajęciach motorycznych. W ten sposób przedsięwzięcie wychodzi poza ramy typowego projektu kulturalnego. Jego założeniem jest stworzenie szerokiej oferty, z której będą mogli korzystać mieszkańcy w różnym wieku i o różnych zainteresowaniach.
Rodzinny Piknik Górniczy w Parku Kachla
Jednym z największych wydarzeń zaplanowanych w ramach projektu będzie Rodzinny Piknik Górniczy w Parku Miejskim im. Franciszka Kachla. Ma to być wydarzenie otwarte dla mieszkańców, łączące rodzinny wypoczynek z przypomnieniem tradycji, które przez dziesięciolecia kształtowały charakter Bytomia i całego regionu.
Drugim ważnym wydarzeniem będzie uroczysta Barbórka w Klubie Sezam oraz Górnicza Gala Artystyczna – w Klubie Relaks. Także te wydarzenia mają być czymś więcej niż tylko symbolicznym przypomnieniem górniczego święta – przede wszystkim okazją do wspólnego spotkania mieszkańców i pielęgnowania lokalnych tradycji.
Historia przekazywana dalej
Górnicza przeszłość pozostaje jednym z najważniejszych elementów tożsamości Bytomia. Zmieniające się miasto stawia jednak przed mieszkańcami nowe wyzwanie: jak zachować tę historię i jednocześnie zainteresować nią pokolenie, które nie zna już górniczego Bytomia z własnego doświadczenia? „Zapisani w węglu” proponują odpowiedź poprzez wspólne działanie. Zamiast wyłącznie opowiadać o tradycjach – pozwalają ich doświadczać. Zamiast oddzielać pokolenia – próbują stworzyć przestrzeń do ich spotkania. A obok historii i kultury proponują także aktywność, rekreację i działania prozdrowotne.
Projekt nr 18. Głosowanie od 1 do 15 września
„Zapisani w węglu” otrzymali numer 18 w tegorocznej edycji Bytomskiego Budżetu Obywatelskiego. O tym, czy przedsięwzięcie zostanie zrealizowane, zdecydują mieszkańcy. Głosowanie odbędzie się od 1 do 15 września 2026 roku i będzie prowadzone elektronicznie.
Jeżeli projekt zdobędzie odpowiednie poparcie bytomian, mieszkańcy otrzymają kolejną bezpłatną ofertę łączącą kulturę, edukację, aktywność i integrację międzypokoleniową. Warto więc zapamiętać: projekt nr 18 – „Zapisani w węglu”.
